Bereid je voor op de nachtdienst

Jolanda Ros, helpende plus bij verpleeghuis Het Hoge Heem in Uithoorn

24/7 gaat het door. De zorg in een verpleeghuis is dag- en nachtwerk. Veel medewerkers in de verpleging en verzorging werken daarom ook af en toe ’s nachts. Jolanda Ros (56), helpende plus in Het Hoge Heem in Uithoorn, vertelt over de nachtdienst.

Even een uurtje liggen

‘De dag ervoor heb ik meestal een avond- of dagdienst, heel soms een vrije dag. Die avond ga ik niet later naar bed dan normaal. Maar op de dag zelf ga ik na het avondeten wel even een uurtje liggen. Soms val ik in slaap, soms rust ik alleen.’

Eerst de honden, dan slapen

‘Als ik na een nachtdienst ‘s ochtends thuiskom, laat ik eerst de honden uit. Daarna eet en drink ik wat, dan douchen en naar bed. Dat doe ik allemaal in vrij korte tijd, omdat ik anders gewoon in slaap val. Rond half tien ’s morgens lig ik in bed en dan val ik vrijwel meteen in slaap. En om vijf uur ’s middags sta ik op.’

Nachtdienst-jetlag

‘Na mijn laatste nachtdienst sta ik ‘s middags al om twee uur op en ’s avonds ga ik op de gewone tijd naar bed. De dag erna voel ik me moe. En die avond duurt het even voor ik in slaap val. Ik noem dat de nachtdienst-jetlag. Misschien komt het ook door het ouder worden, want een paar jaar geleden had ik er geen last van. Soms heb ik overdag hoofdpijn, die pas laat in de avond wegzakt. Misschien door slaaptekort of omdat ik te druk ben overdag.’

De nachtdienst van Jolanda

'De nachtdienst bestaat uit een vast programma. Daarnaast is er werk op afroep, bijvoorbeeld bewoners die bellen voor hulp bij naar de wc gaan of omdat ze ziek zijn geworden.'

22:45 

 

Overdracht van de avond- naar de nachtploeg.

23:00

 

Eerste ronde. Jolanda checkt bij bewoners die een katheter hebben of deze goed is aangesloten en doorloopt. Een paar bewoners krijgen hun laatste medicatie voor die dag. En sommige bewoners, de avondmensen, helpt Jolanda met in bed leggen.

1:00

 

Na de eerste ronde zorgt Jolanda voor:

  • Nakijken en aftekenen van de binnengekomen medicijnbestellingen.
  • Checken of de werklijsten van de dag-, avond- en nachtdienst kloppen.
  • Opruimen van de kantoorruimte en het klaarleggen van de agenda, werklijsten en iPads voor de dagdienst.
  • Mail doornemen en beantwoorden.

3:30

 

Tussen half vier en vier is de tweede ronde. Jolanda: ‘Bewoners die incontinent zijn verdrogen we en we legen de katheterzakken.’  

Na de tweede ronde is het soms even rustig rustig, soms ook niet. ‘Bewoners kunnen bellen voor hulp en als er bewoners zijn die op sterven liggen lopen we veel vaker naar binnen dan de vaste rondes die we maken.’

5:00

 

Rond dit tijdstip levert de nachtploeg bestellingen af, zoals incontinentiematerialen, in de brievenbussen van bewoners.

6:00

 

 

De derde ronde. Jolanda: ‘Samen met een collega haal ik een van de bewoners uit bed, we wassen hem en geven hem zijn medicijnen. Daarna gaat een van ons koffie en thee zetten, de ander zorgt voor de medicatie. Verder helpen we een een aantal bewoners met het aantrekken van hun steunkousen.’

7:30

 

Overdracht van de nachtploeg naar de dagploeg.

7:45

 

Einde nachtdienst: naar huis! 

Lees ook de ervaring van Nicole

Nicole van den Berg - Goes (37), verzorgende IG bij Het Hoge Heem over de nachtdienst:

Nicole draait elke maandag en dinsdag nachtdienst. 'Op maandag, de dag dat ik de nacht in ga, ga ik tussen vier en half vijf ’s middags liggen tot ongeveer half negen ‘s avonds. De warme maaltijd sla ik die dag over. Ik eet een broodje of wat kwark met cruesli.’

Tv of klusje?
Na een nacht werken is Nicole rond 8.00 uur weer thuis, soms wat later als uit werk wat boodschapjes doet. ‘Als ik thuiskom kijk ik meestal even tv en eet ik iets. Soms doe een huishoudelijk klusje. Dat verschilt per keer en of ik er zin in heb of niet. Rond 9.00 uur ga ik naar bed.’

Oordoppen en slaaptablet
Nicole heeft verduisterende gordijnen en doet altijd oordoppen in. Ze is erg gevoelig voor geluid en zonder oordoppen wordt ze steeds wakker. ‘Ik merk wel duidelijk verschil met slapen overdag vergeleken met een paar jaar geleden; het gaat niet zo heel makkelijk meer. Inslapen wel, maar doorslapen niet echt. Sinds kort gebruik ik een slaaptablet, dat werkt prima. Ik slaap heerlijk, totdat de wekker gaat om een uur of vijf in de middag. De warme maaltijd sla ik weer over. Ik eet een broodje of een kopje soep ofzo.’

Fris en fruitig
Na weer een nacht werken zit de nachtdienst er voor deze week weer op. Bij thuiskomst gaat Nicole meteen naar bed en slaapt zo’n vier uur. Daarna pakt ze haar 'normale leven' op, zoals de kinderen van school halen. ‘s Avonds gaat Nicole op haar gebruikelijke tijd naar bed, soms iets vroeger, maar meestal tussen 22.00 uur en 22.30 uur. ‘Op donderdag ben ik dan weer fris en fruitig.’

Biologische klok

Een nachtdienst heeft invloed op je biologische klok. Het lichaam heeft van nature een 24-uurscyclus. De hypothalamus - klein deeltje in de hersenen - is een soort wekker voor functies als dorst, honger en slaap. Het regelt ook de lichaamstemperatuur, bloeddruk en het niveau van hormonen en glucose in de bloedbaan. Vezels in je ogen geven aan de hypothalamus de hoeveelheid licht door. Tijdens een nachtdienst komt de biologische klok niet overeen met de activiteiten. De 24-uurscyclus is tijdelijk van slag. Gelukkig herstelt het lichaam na een nachtdienst weer snel.

5 Tips om je nachtdienst goed door te komen:

  1. Eet voldoende en drink genoeg water tijdens je nachtdienst.
  2. Vermijd koffie en andere dranken die cafeïne bevatten.
  3. Is er een rustmomentje? Zet dan een raam open voor wat frisse lucht.
  4. Trek kleding aan die comfortabel zit.
  5. Neem een brei- of haakwerkje mee of schetsboek, in ieder geval iets waar je lekker mee bezig kunt zijn.

Dit artikel komt uit onze maandelijkse nieuwsbrief. Ook de nieuwsbrief ontvangen? Meld je aan.

Bekijk onze vacatures:

Meer leuke vacatures vind je in het vacature-overzicht!